Tego niezwykłego, chociaż momentami kontrowersyjnego człowieka, ukształtowała przede wszystkim matka i jej pokładane w nim wielkie nadzieje. Dom rodzinny -Zułowie - na kresach, tylko 60 m od Wilna, Matka Maria z Bilewiczów, ojciec pechowy wizjoner nowoczesności, liczne rodzeństwo, bracia i siostry to obraz sielankowego życia jak sam wspomina z nostalgią. Gdy zaczyna naukę w wileńskim gimnazjum zaczyna wspólnie z bratem Bronisławem działalność jak na stosunki ówczesne - konspiracyjną. Początkowo to tylko kółko samokształceniowe SPÓJNIA, ale z czasem to już organizacja zrzeszająca nie Po dekonspiracji i po procesie Bronisław zostaje skazany na 15 lat katorgi na Sachalinie, a Józef - Ziuk na zsyłkę na wschodnią Syberii, Pobyt na Syberii nie jest dla niego ani straszny ani przykry, podziwia tamtejszą przyrodę, surowy klimat i proste życie w zupełności mu odpowiadaj, a do tego miłość do młodej Leonardy Lewandowskiej umila im obojgu życie. Najpierw rozstanie i powrót z Syberii Ziuta, później tylko listy pełne wyznań, a na koniec obojętność ze strony Ziuta i po pewnym czasie śmierć samobójcza Leonardy, nie pogodzonej z odrzuconą miłością. Po powrocie do Wilna oddaje się pracy partyjnej i z zapałem oddaje się nowej miłości - pięknej , zmysłowej Marii Juszkiewicz - konkurując o jej uczucia z Romanem Dmowskim. Roztacza wokół siebie wyjątkowy czar, jest przystojny, charyzmatyczny, któremu niestety ulegają kobiety i to nie zawsze kończy się dla nich pomyślnie. Dla Marii zmienia wiarę, razem z nią i jej córką Wandzią po licznych perturbacjach zamieszkuje w Lodzi, gdzie oddają się wspólnie nielegalnej konspiracyjnej pracy, drukując ulotki i pisząc artykuły w " Robotniku " n i wspólnie z Wojciechowskim obsługując starą zdezelowaną drukarnię - w czym pomaga im Maria. Niestety znowu następuję dekonspiracja, proces i uwięzienie. Maria wychodzi z niego po 11 miesiącach, a Ziuk odsiaduje wyrok w warszawskiej Cytadeli. Najpierw udaje chorobę psychiczną w szpitalu w Petersburgu, ogłasza głodówkę, a następnie przy pomocy przychylnych mu osób ucieka. Ucieczka wiedzie go przez Tallin, Polesie ( gdzie spotyka się z Marią ) następnie przez Kijów , Lwów i Zamość aż docierają do Krakowa . Zamieszkują na Szlaku. Ich mieszkanie to salon w którym Maria przyjmuje najwybitniejszych pisarzy, literatów i przyjaciół Ziuka, a także Kazimierę Iłłakowiczówną - późniejszą jego osobistą sekretarkę i oddaną całkowicie Piłsudskiemu, podziwiającą go aż po kres swojego życia. Po śmierci młodziutkiej Wandzi, Maria popada w depresję, także bardzo tę śmierć przeżywa Ziuk. A ich dotychczasowa miłość zaczyna blednąć i powoli oddalają się od siebie, a na horyzoncie pojawia się towarzyszka Ola. On już zajmuje się innym zagadnieniem, widzi możliwości jakie stwarza zabór austriacki i jako wytrawny polityk zmienia się z towarzysza partyjnego w bezkompromisowego dowódcę wojskowego. Aleksandra staje przy jego boku bez względu na plotki i oszczerstwa, Taki przedziwny trójkąt trwa aż do śmierci Marii, a później już jako legalna żona i matka dwóch córek opisuje swoje życie przy Ziuku, najpierw Dowódcy, później Marszałka i na koniec Naczelnika Państwa. Nie pisze we "Wspomnieniach " o romansie męża z piękną lekarką, ani o jej być może samobójczej śmierci, nie pisze o trudnym jego charakterze, jest lojalna, ale też trochę subiektywna wybielając postać Piłsudskiego co jednak nie dowodzi, że był wyjątkowy, przewidujący, widzący przed sobą jedynie Polskę jako cel, bezkompromisowy jeżeli chodzi o przeciwników politycznych i i nie powstrzymujący się nawet przed wulgaryzmami jakimi ich częstował. Jeszcze o "Wspomnieniach " pióra Aleksandry, to świetna opowieść o jej życiu dzieciństwie, młodości, nauce, pracy i trwaniu na dobre i na złe przy Naczelniku. Bardzo serdecznie polecam !
..j
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz