JOZEF SKVORECKY BATALION CZOŁGÓW

 Kapitalna lektura, pełna swoistego humoru - jak zwykle u tego czeskiego pisarza. Tym razem na celownik wziął armię: socjalistyczną, robotniczo - chłopską armię, a dokładniej  "batalion czołgów". Oczywiście nietuzinkowi dowódcy, ospali, obojętni na wzniosłe słowa tzw. partyjnej mowy żołnierze, komunały, slogany, bajdurzenie o wzniosłych socjalistycznych celach itp. Ćwiczenia odbywające się w terenie - to ataki  na  wyimaginowaną,  "pośpiesznie wzniesioną linię obrony nieprzyjaciela" oczywiście tym nieprzyjacielem jest  imperialistmyczna armia amerykańska. Czołgi są stare, zdezelowane, załogi niezbyt dobrze wyszkolone  - ale ćwiczenia są z całą powagą prowadzone, a nadgorliwy major zwany przez żołnierzy  MALUTKIM DIABŁEM dwoi się i troi, wydaje rozkazy piszczacym głosem, rzuca gromy i wymyśla żołnierzom, peroruje, poucza, przeprowadza nagle niespodziewaną inspekcję  i stosuje wyjątkowo idiotyczne metody dla podniesienia morale żołnierzy. Jest także cała plejada osobników płci męskiej, jedni "olewający wszystko" niczym się nie przejmujący, inni nadgorliwi,  aż do śmieszności. Są miłostki i westchnienia do niektórych  ślicznych i powabnych żon oficerów, jest kapitalny pokaz zajęć i konkursów oświatowo - wychowawczych,  konkursów poezji itp. a to wszystko znowu z hasłami o wyjątkowej roli przodujących w tym robotników i chłopów w odróżnieniu od reakcyjno - kapitalistycznej np. poezji sprzed lat. A piosenki i wierszyki, napisy i " hasła " to już inna bajka - typowe jak w każdym wojsku, krążące wsród żołnierzy rozbawiają czytelnika. Humor jak w Dzielnym Wojaku Szwejku. Jeżeli któryś z czytelników płci męskiej był w wojsku lub chociaż przeszedł w czasach słusznie minionych tzw. studium wojskowe na studiach - ubawi się setnie czatając BATALION CZOŁGÓW. POLECAM

ARTUR NOWAK STANISŁAW OBIREK B A B I L O N

 Po przeczytaniu UZURPATORA -  Bożeny Aksamit i Piotra Głuchowskiego i SODOMY pióra  -Friderica Martela, myślałam, że już nic mnie nie zadziwi - a jednak. BABILON to lektura smutna,  przygnębiająca, a momentami aż niewiarygodna. Bardzo trudno pisać i streszczać jej poszczególne rodziały, ale jest rzetelnie napisana, oparta na faktach z obszerną bibliografią na końcu książki. Dużo faktów z naszego polskiego "podwórka" , sporo o naszych hierarchach, których często dawne postępowe poglądy gdzieś utonęły w mroku, i stali się pogromcami postępowej myśli i wrogami np. postępowych idei, które reprezentuje kościół katolicki w Niemczech w swoich przemyśleniach i poglądach synodowych. Wstrząsnęły mną fakty upokorzeń, a nawet podłych stosunków, opisanych w książce, a są dosyć powszechne w naszych klasztorach żeńskich, nie mówiąc już o służebnej roli sióstr  w pałacach biskupich i ich pokorze w stosunku do męskij dominacji. Jest sporo opisów afer i nadużyć  w samym Watykanie, mjest sporo o  poszczególnych papierzach o "zamiataniu pod dywan " afer na tle seksualnym  Znane już fakty z SODOMY dotyczące Ameryki Południowej i roli w niej tzw. LEGIONÓW CHRYSTUSA.też są przerażajace i  nie mieszczące się w żadnej z nauk KOŚCIOŁA. Obszerny rozdział dotyczy Kanady i tragedii jej tubylców - INDIAN,  którym siłą odbierano dzieci by je oderwać od tradycji kultywowanej przez rodzinę, od rodzimego języka, od ich kultury i wierzeń. Właśnie teraz na ten temat jest sporo poblikacji, które pokazują czytelnikom bezmiar tragedii, które dotknęły tysiące dzieci i ich rodziców. Jeszcze Irlandia i fakty które ujrzały światło dzienne : zniewolenie kobiet tzw. "upadłych"., umieszcznie ich w zamkniętych dla rodzin  "obiektach "  prowadzonych przez zakonnice, odbieranie im dzieci, wiele zbrodniczych śmierci tak z chorób jak i z głodu,  nielegalne adopcje i wiele innych działąń tak w swej istocie nieludzkich, że aż nieprawdopodobnych. Jest rozdział poświecony działalności " Sw Teresy z Kalkuty " i tu też roi sie od deptania norm moralno - etycznych, gdzie w imię gloryfikacji cierpienia nie stosowano środków ani uśmierzazjących bół ani znieczuleń, nie mówiąc już o zachowaniu podstawowych zasad higieny czy też wymiany i  sterylizacji igieł czy przyrządów lekarskich. Same siostry opiekujące się chorymi też nie miały dostępu ani do lekarza ani do dentysty, ani do częstrzej zmiany ubrania i to w imie oszczędności i ubóstwa. Trzeba dodaćże miliony wpływały z załego świata na dziełalność " Swietej siostry Teresy "

 Jak to sie wszystko ma do nauki CHRYSTUSA ? do słów zawartych w EWANGEWLII ? jak daleko odszedł Kościół od swojej roli Kościoła miłości, ubóstwa i skromności ? Skąd się wzięła ta gigantyczna pycha i wszechobecny GRZECH i wielka teoria o swej "nieomylności" ?

Oczywoście ciągle chodzi o Kościół jako instytucję, a  nie o Kościół wierncyh, którzy. go tworzą.

HARI KUNZRU " IMPRESJONISTA "

 Obszerna powieść tego angielsko - hinduskiego pisarza to " niesamowita odyseja nieszczęsnego wyrzutka tułającego się od krańca do krańca IMPERIUM "  to urywek recenzji P.Hanny Bałtun. Wszystko zaczęło się od monsunowej ulewy, burzy i nawałnicy wody, kiedy to skrzyżowały się drogi angielskiego urzędnika i hinduskiej narzeczonej. Z tego spotkania poczęło się dziecko - i to nasz właśnie  główny bihater PRAN. Gdy w domu prawnika - bramina  żona rodzi pięknego chłopca, astrolog wpada w popłoch gdy ma z gwiazd  odczytać jego  przyszłość - wszystko jest niejasne, pogmatwane, ciemne i tajemnicze - więc coś tam zmyśla i odchodzi. Tymczasem chłopak rośnie - matka umiera po porodzie) i kiedy służąca będąca świadkiem " przygody " w czasie burzy mówi bogatemu prawnikowi o chłopcu - ten oburzony wypędza go z domu na poniewierkę.  bo  to przecież bękart., W tym czasie szaleje grypa na całym świecie, umieralność jest olbrzymia, a do tego trwa I Wojna Światowa. Wychowany do tej pory w luksusie chłopak staje bezdomnym obdartusem i nędzarzem. Tylko jego wyjątkowa uroda, piękne jasne ciało pozwala mu przeżyć. Trafia do domu publicznego, przeżywa katusze i upodlenie, zakupiony przez eunuchów zostaje wywieziony z miasta, a dalsze jego losy to cały ciąg zdarzeń. Jego wyjątkowas uroda, piękna porcelanowa biała cera, dbanie o czystość i wrodzona eleganckość doprowadza go do majora wojsk Jej Królewskiej Mości, który zauroczony chłopcem robi z niego swoją perwersyjną zabawkę.Bierze udział w krwawych polowaniach organizowanych przez bogaczy dla wizytujących prominentów. I tak wciela się w różne postaci, ucieka  przebywa w domu szalonego irlandzkiego misjonarza, pomaga mu w pseudunaukowych badaniach, szybko przyswaja wiedzę i staje sie znanym w dzielnicach Bombaju sympatycznym wszystko mogącym załatwić BOBBY. Przyjaźń z żoną misjonarza pozwala mu odczuć namiastkę domu, ale i to się kończy kiedy ona zostaje aresztowana jako działaczka i wróg  IMPERIUM , a jest to tez okres fascynacji rewolucją w Rosji i  Ghandim. Ciągle się zmaga sam ze sobą, nie może się odnaleźć, nie może określić swojej tożsamości  i właśnie wtedy spotyka chłopca w swoin wieku, który ma wyruszyć do Anglii bo tam na niego czeka spadek i lepsze życie. Chłopak ginie w zamieszkach, a nasz BOBBY  z jego dokumentami trafia do Londynu. Od teraz już jest JONATHANEM BRIDGEMANEM.  Znowu ma pogmatwane losy, nauka w szkole średniej, potem wyższej, przyjaźń z profesorem badającym pierwotny lud afrykański FOTSE, miłość do jego córki ASTERTE - STAR, a do tego brak prawdziwej przyjaźni, zrozumienia przez kolegów i odtrącenia w efekcie przez ukochaną czyni wielkie szkody w psychice tego młodego zagubionego mężczyzny. Wyrusza z całą ekipą z profesorem na czele, do Afryki i tu po wielu trudnych i czasem dziwacznych poleceniach  "Władzy"  ( miejscowej kolonialnej) ma zająć się całą "administracją" czyli liczeniem mieszkańców ludu FOTSE, sporządzaniem map, rejestrowaniu plonów, spisywaniu wszystkiego co właściwie nie było możliwe do zliczenia, wyrysowania i tp. Miejscowi,  kiedyś przychylni ekspedycji profesora teraz stają się wrogami, a zmęczona i schorowana ekipa badaczy sama zaczyna być wrogo nastawiona i do FOTSE i do siebie.  "Cywilizacja "  IMPERIUM już tu dotarła i wzbudziła niepokój, strach i zakłóciła oddawny porządek. Staje się to co było do przewidzenia, ginie ekspedycja, ginie obozowisko, a jedynie nasz bohater po przejściu odczynienia czarów prze wodza  staje się członkiem tego pierwotnego ludu i odchodzi z nimi 

Po przeczytaniu tej obszernej powieści ma się mieszane uczucia, z jednej strony współczujemy bohaterowi i jesteśmy też zdecydowanie przeciwni tej wprowadzanej siłowo cywilizacji zachodniej białego człowieka i jego pełnej buty i pychy myśleniu o swojej doskonałości. I właśnie z takimi uczuciami odłożyłam przeczytaną, wyjątkowo ciekawą powieść, pisaną porzez człowieka, który w niej dał  czytelnikowi możliwość do rozważąnia : problem kolonializmu  i problem tożsamości  kulturowej i narodowej człowieka  Szczególnie obecnie ten ostatni problem jest wyjątkowo aktualny.!!!

IGOR STIKS KRZESŁO ELIASZA.

 Jest rok 1992, kiedy to pisarza Ricard, znany i uznany w Europie wraca do rodzinnego domu w Wiedniu. Matki nie znał, bo zmarła po jego urodzeniu, ojca prawie nie pamietał bo po powrocie z frontu popełnił samobójstwo i pozostała mu tylko ciotka INGRID. Ma już pięćdziesialat i zdaje mu się że już nic go w życiu nie czeka. Jednak okazuje się że wszystko co przeżył  i wszystko co wiedział o sobie było wielkim kłamstwem. Przapadkowo odnajduje  zamurowany pamiętnik matki i  dowiaduje się z niego, ze jego ojciec nie był jego naturalnym ojcem, że matka kochała Andreasa, a właściwie Jakuba Schneidera - Żyda z Sarajewa, z którym z ciotką działały w konspiracji . Kochała go swoją pierwsza miłością, i była w ciąży kiedy został aresztowany i zniknął bez śladu i właśnie i wtedy dla ratowania życia dziecka wyszła za mąż za przyjaciela z dzieciństwa, przed jego odejściem na front. Ricard jest zdruzgotany, ciotka stara mu się wytłumaczć dlaczego zataiła fakty przed nim, ale sam fakt życia przez tyle lat w kłamstwie doprowadza pisarza do szaleństwa. Korzystając z wojny w Jugosławii, wyrusza jako korespondent do Sarajewa, a faktycznie korzysta z każdej sposobności odnalezienia ojca, Zacieśnia przyjaźń ze swoim młodym tłumaczem IVOREM, nagrywają rozmowy z aktorami teatru, sceny z wojny, zaprzyjaźnia się z czołową aktorką teatru ALMA i uczestniczy w próbach spektaklu teatralnego.i o dziwa w premierze tej dziwnej sztuki o miłości kazirodczej ojca do corki. Zdumiewa go tłum widzów,  pomimo trwającego obstrzału przez snajperów  i walk ulicznych. Natrafia na ciekawego starszego człowieka, samotnego byłego prawnika i opowiada mu o swoich poszukiwaniach  -zatajając że to o niego chodzi i o jego ojca. Szymon jednak bacznie go obserwuje, wie swoje i z niepokojem odbiera przyjaźń Ricarda z Almą.J ak to bywa w takich sytuacjach  miedzy nimi zawiązuje sie miłość i  to tak gorąca, że aż przerażająca. Tragedia wisi na włosku i dramat rozgrywa się w momencie poznania przez Ricarda ojca ALMY, który okazuje się jest jego prawdziwym ojcem. Postanawia mu powiedziać prawdę nie wtajemniczając Almy i oczyścić imię matki bo dotychcza Jakub był pewień, że to Paula  Matka Ricarda) do wydała faszystom. Ojciec ginie z rąk snajpera i. znowu wkracza stary mądry Żyd i oddaje mu przechowany zeszyt pamietnik i pomaga wyjachać. Wyjazd to czy ucieczka ? i jedno i drugie. Dalsze jego życie to załatwianie spraw finansowych. Zdeponowanie u notariusza dokunentów, wyjaśnień, rękopisu i td i odejście ......... 

ANNIE ERNAUX ' LATA ' ( Nobel 2022r. )

Powieść społeczno - obyczajowa, a może osobiste notatki, zapiski i obserwacje codziennych wydarzeń na przestrzeni lat ? Nie wiem jak nazwać tę książkę, której akcja rozpoczyna się tuż po drugiej  Wojnie Światowej, kiedy jaka mała dziewczynka uczestnicząc w rodzinnych obiadach słuchała opowieści starszych o minionej wojnie. I tak w ciągu lat autorka z dziewczynki staje się panienką, póżniej mężatką, matką, samotną matką i babcią. Lata biegną, Ona ogląda co jakiś czas własne zdjęcia z różnych okresów swojego życia i już jako dojrzała kobieta pisze wspomnienia. Nie są to jakieś osobiste z własnego życia wzięte zdarzenia, ale zdarzenia, wydarzenia, wojny, terroryzm, tragedia w USA zmiany pokoleniowe, rozwój technologii, loty w kosmos, upadek muru berlńskiego i sporo innych zjawisk, które albo zostały zapamiętane albo powoli odeszły w niepamięć. Francja i jej społeczeństwo żyje też swoimi własnymi problemami, zmianami, konfliktami  np w 1968 roku strajkiem studentów, kolejnymi wyborami  prezydenckimi na przestrzeni lat, problemami z mniejszością etniczną, raz z nadzieją na lepsze jutro, raz zawiedzeni. Raz pełni entuzjazmu, innyn razem  stają się z wolna jedynie społeczeństem konsumenckim. Przecież ciągle idzie nowe i trzeba myśleć o zmianach tak w domu jak i w pracy, Nowa technologia nie pozwala czekać, są już pralki automatyczne, nowoczesna telewizja satelitarna, laptopy, a już od dłuższego czasu telefony komórkowe. Trzeba iść z postępem bo można pozostać z tyłu. Książkę pisała autorka już w wieku dojrzałym, więc z dystansem, nabytą życiową  mądrością, a do tego sama będąc wykładowcą języka francuskiego pisze bardzo przystępnie, nie unika bezpośrednich bardzo ludzkich wspomnień o kobiecie, jej kobiecości i przypadłościach, o dawnych jakże zacofanych i dla nas już zacofanych poglądach i zwyczajach. A teraźniejszość - to na tle mijającej historii -  wyzwolenie  z klasowych ograniczeń, wyzwolenie polityczne, no i wyzwolenie seksualne.

Chociaż FRANCJA i jej rozwój daleko zostawiła z tyłu  powojenną Polskę w jej zaściankowej i szarej rzeczywistosci socjalizmu, nie możemy odmówić sobie wielu podobieństw w dążeniu do rozwoju kultury, dążeniu do zaspokojenia potrzeb materialnych i ogólnego pozytywnego społecznego rozwoju. Już nie jesteśmy biednym sąsiadem ze wschodu Europy. To są tylko moje małe dygresje po przeczytaniu tej świetnej opowieści o jednym życiu na tle codziennych zmian społeczno - politycznych we Francji . 

JOZEF SKVORECKY ' TCHÓRZE '

 Autor  opisując jeden tydzień m-ca maja 1945 roku w Czechosłowacji (od dnia 4-go do dnia 11-ego)  nie pozostawia  "suchej nitki " na swoich rodakach wnikliwie obserwujać ich zachowanie przed końcem wojny w niedużym miasteczku przygranicznym Protektoraty Czech i Moraw.Narratorem tej powieści jest młody człowiek, a jej bohaterami  są jego koledzy i kumple z zespołu jazzowego. Niby coś ma się dziać - ale co ? ma być może rewolucja, a może powstanie ?  Dyskutują, rozmyślają, pytają jedni drugich, ale są ospali, bez entuzjazmu i  dokładnie tacy sami jak ich rodzice bezwolni. Dotychczasowe ich życie przebiegało pod okupacją dosyć spokojnie, a wszyscy znani miejscowi notable, własciciele firm, ludzie na stanowiskach, nowobogaccy  oraz arystokracja doskonale dogadywali się z Niemcami. Mieli tzw. święty spokój i zupełnie nie zaznali prześladowań. Owszem miejscowi Żydzi tak jak w całej Europie i Cyganie doznali cierpień i ginęli - ale to przecież nie dotyczyło ich. Cały bunt młodych to tylko muzyka amerykańska  - czyli jazz i ubieranie się z przsadną tzw. bikiniarską modą. Była praca przymusowa, ale nie taka znowu niewolnicza  jak gdzie indziej. W Polsce był ruch oporu, młodzi walczyli i ginęli, a po wojnie dopiero nastała "era" jazzu i stylu życia innego niż wprawadził u nas tzw. "socjalizm"  i już nie szarość i nijakość tylko kolorowo i z fasonem  - zupełnie odwrotnie niż u południowych sąsiadów u których  tylko starsze pokolenie nie okazywało entuzjazmu słuchając tej " szalonej " muzyki. w czasie  okupacji Nasz młody bohater DANNY  Smirzicky przez wszystkie stronice książki marzy o miłości do IRENY, marzy o muzyce, bo przecież jego saxofon i gra na nim to radość i wyjątkowe doznania. Spotyka się z kolegami - grają, dyskutują i czekają bo może coś się wydarzy.   Danny zna język anglelski więc gdy do miasteczka zaczynają napływać tysiące uciekinierów z obozów jenieckich i obozów pracy, już wyzwolonych, zaczyna się trochę społecznie angażować. Chaos ogarnia mieszkańców, rozpoczyna się mobilizacja młodych ale tylko mają pilnować żeby nic nie zakłóciło porządku, bo taki jest niepisany układ miejscowej władzy z Niemcami. Młodzi najpierw dostają broń, za chwilę mają ją oddać i tak w kółko - jednym słowem : "nikt nic nie wie." Jest trochę strzelaniny gdy przez miasteczko porzedzierają się uciekający SS-mani, Jest kilka przypadkowych ofiar, a cały wysiłek  mieszkańców to ciągła wymiana oflagowania domów -z narodowych na faszystowskie , to znów na czerwone z gwiazdą. I tak to wyglądało w oczach Dannego  poprzez przemyślenia i obserwację sytuacji, a nasz autor z gorzkim humorem i ze wstydem opisał.   

Świetna powieść - tak jak i inne tego niestety już nie żyjącego autora  ( ur. 1924r.  w Czechy zm. w 2012r. Kanada )

COLLEN HOOVER Reminders of Him " CZĄSTKA CIEBIE KTÓRĄ ZNAM "

 Książka wywołująca wiele emocji i poruszająca uczucia przede wszystkim czytelniczek. Gdy po spowodowaniu wypadku, w którym ginie ukochany SCOTTY -  KENNY  - sprawczyni tej tragedii trafia po rozprawie sądowej do więzienia. Nie tłumaczyła się w czasie rozprawy i z pokorą przyjęła wyrok 5 lat pozbawienia wolności. W czasie pobytu w więzieniu okazuje się, że spodziewa się dziecka. Po urodzeniu dziecko trafia do rodziny SCOTTA i od tej chwili młoda kobieta czeka na chwilę kiedy będzie mogła być ze swoją córeczką. Gdy po pięciu latach wychodzi z więzienia, udaje się do miejscowości w której przebywa jej córeczka, ale rodzina, która ją zaadoptowała absolutnie nie zgadza się na spotkanie jej z dzieckiem, a co dopiero na oddanie tej  tej " morderczyni ". Ani jej powrót, ani praca, którą desperacko podejmuje, nie przybliża jej do córeczki, a co gorsze -  rodzina SCOTTA uzyskała od sądu zakaz zbliżania się  jej do dziecka. Nie ma powrotu do przeszłości, nie ma jak odkupić winę - chociaż była ona w momencie wypadku obopólna. Nie ma dla niej od rodziców SCOTTA przebaczenia, są przepojeni nienawiścią i bezwzględni. Przez cały okres pobytu w więzieniu i po jego opuszczeniu KENNY pisze listy do ukochanego i to jedynie odrobinę koi ból i tęsknotę za nieżyjącym ukochanym i pozwala funkcjonować w smutnej codzienności. Z czasem nawiązuje bliższą znajomość i zaprzyjaźnia się z właścicielem baru LEDGEREM WARDE, a więź, która  zaczyna się przeradzać w coś głębszego robi się dla niej i dla jej reputacji w miasteczku zbyt niebezpieczna. LEDGER jest przyjacielem rodziny SCOTTÓW i doskonale zna córeczkę KENNY i dlatego zaczyna podejrzewać, że uległ manipulacji ze strony KENNY.  Co się dalej dzieje to już tylko może sobie czytelnik "doczytać".

Ciekawa, wzruszająca opowieść o miłości, determinacji, walce, wykluczeniu i Nadziei.